VTB Fotoclub Gent

Liefhebbers van mode- en portretfotografie moeten zeker eens een bezoek brengen aan de tentoonstelling “Patrick Demarchelier: Images et Mode au Petit Palais” in Parijs. De toegang is zelfs gratis, dus daar moet u het niet voor laten. Laat het me voor de duidelijkheid nog eens zeggen: deze tentoonstelling moet u gezien hebben.

Tekst en foto’s: David De Reu

De fotograaf

Ik hoor het de sceptici al denken: “de zoveelste reeks gladbewerkte modefoto’s van veel te magere modellen”. Wel, schrapt u die gedachte maar, u zit ernaast. Maar laat ik beginnen bij het begin.

Autodidact Patrick Demarchelier, geboren nabij Parijs in 1943, is één van de meest gerenommeerde modefotografen van vandaag. Hij overstijgt de commerciële fotografie echter en kan gerust een kunstenaar genoemd worden, getuige onder meer zijn benoeming in 2007 tot “Officier dans l’Ordre des Arts et des Lettres” door het Franse ministerie van Cultuur. Wat natuurlijk niet wegneemt dat hij voor zowat elk internationaal modemagazine gefotografeerd heeft, reclamecampagnes van grote merken van beelden heeft voorzien, en huisfotograaf was van wijlen prinses Diana. En dat hij met hetzelfde gemak iedere andere sterveling, met inbegrip van zijn geliefde teckel Puffy, met succes op de gevoelige plaat weet vast te leggen.

De tentoonstelling

De tentoonstelling is geen retrospectieve van zijn werk, niettegenstaande een collectie van 400 foto’s verdeeld over twee verdiepingen natuurlijk een mooi overzicht geeft. De werken portretteren beroemdheden, modellen en “gewone” mensen, maar er zijn ook persoonlijkere werken bij, zoals een familieportret van zijn eigen gezin en Afrikaanse landschappen.

Een bijzonderheid is dat de foto’s tentoongesteld worden “naast” en “in contrast met” de permanente collectie van het museum. In een aantal gevallen leidt dit tot geslaagde of interessante combinaties of tegenstellingen, maar in sommige gevallen is het verband toch wel zoek. Maar laat dat geen belemmering vormen om vooral te genieten van het tentoongestelde werk. Dankzij het hoge niveau van de werken word je als toeschouwer meegenomen op een roetsjbaan van oogsnoep, in een bijna onophoudelijke rit langs beelden met klasse. Het gebruik van verschillende formaten, van vrij bescheiden tot meer-dan-levensgroot, en in clusters samengebracht als een kunststuk op zich, vermijdt de eentonigheid van de presentatie die in andere tentoonstellingen wel al eens de kop durft opsteken.

Kijk als fotograaf echter ook eens iets verder dan het beeld op zich, en sta stil bij de fototechnische kant. Stel je de vraag waarom een bepaalde foto zo’n succes is. Gegarandeerd leer je op die manier werkelijk bij, en kom je tot inzichten die je kan toepassen bij je eigen fotografie.

Een tweede bijzonderheid aan de tentoonstelling is dat er ook originele contact sheets, contactafdrukken, te zien zijn, voorzien van aantekeningen van de fotograaf zelf. Een verademing om te zien dat ook topmodellen wel eens met de ogen dicht op de foto staan, en dat ook een topfotograaf het niet vanaf het eerste shot goed heeft. Maar dat hoeft niet te verbazen: een geslaagde portretfoto is vaak het resultaat van een proces, een interactie tussen fotograaf en geportretteerde. Ook Demarchelier is voortdurend op zoek naar de spontaniteit bij de geportretteerde, het moment waarop het model de camera vergeet, en het portret de innerlijke essentie van de persoon kan vatten.

Enige minpuntje dat ik kon ontdekken: een bewegwijzering was fijn geweest, want door de veelheid aan zalen (en dan met name op de benedenverdieping) heb je regelmatig het gevoel dat je onbedoeld een stuk tentoonstelling aan het overslaan bent.

De catalogus

Thuis nagenieten? Daarvoor dient de catalogus van de tentoonstelling. Een prachtige uitgave met 400 kleuren- en zwartwitfoto’s verdeeld over bijna evenveel bladzijden, 408. Het 27×31 cm formaat en het papier van 170 g/m² zorgen ervoor dat de het 4 cm dik is en een beetje aan de zware kant, dus hou hier rekening mee als u er nog een tijdje moet mee rondwandelen.

Het boek kost 68 euro. Een deel van de opbrengst gaat naar de vereniging “Police-Action Solidaire”. Deze vereniging ondersteunt hulpverleners die tijdens de dienst gewond geraakt zijn (politiemensen, brandweerlui…), alsook familieleden van omgekomen hulpverleners.

Praktisch

Indien dit alles u niet onberoerd laat, trek dan gerust een uurtje of drie uit voor een bezoek. Het Petit Palais vindt u op bijna op het einde van de Champs Elysées, aan de Avenue Winston Churchill te Parijs. Recht tegenover het Grand Palais, entre parenthèses. Metro Champs-Elysées Clemenceau of parking Rond-Point des Champs-Elysées.

Vraag een ticket aan de balie in de inkomhall: u heeft er eentje nodig, maar krijgt het gratis. Fotograferen zonder flits (uiteraard!) is toegestaan. Op de benedenverdieping, waar de tentoonstelling verdergaat, is er een vestiaire (niet verplicht natuurlijk) en zijn er verzorgde toiletten — en vooral dat “verzorgd” is in Parijs niet overal evident.

De tentoonstelling loopt al van 27 september, en is nog te bezoeken tot 4 januari 2009. Gesloten op maandag en feestdagen, maar alle andere dagen open van 10u tot 18u.

Zie ook

• De website van Patrick Demarchelier.
• De website van het Petit Palais.
• De ligging van het Petit Palais op Google maps.
• Een fotoreportage van bezoeker Jean-Luc Rollier.